Вікіпедыя:Спіс правіл і рэкамендацый Змест Паводзіны Змест Выдаленне Выкананне правіл Юрыдычныя пытанні і аўтарскія правы Рознае Навігацыяп
Заява Джымі Вэйлза пра асновы ВікіпедыіАдмова ад адказнасці
Вікіпедыя:Правілы і рэкамендацыі
Вікіпедыя:Правілы
(function()var node=document.getElementById("mw-dismissablenotice-anonplace");if(node)node.outerHTML="u003Cdiv class="mw-dismissable-notice"u003Eu003Cdiv class="mw-dismissable-notice-close"u003E[u003Ca tabindex="0" role="button"u003Eне паказвацьu003C/au003E]u003C/divu003Eu003Cdiv class="mw-dismissable-notice-body"u003Eu003Cdiv id="localNotice" lang="be" dir="ltr"u003Eu003Ccenteru003Eu003Cspan class="plainlinks"u003EСачыце за Беларускай Вікіпедыяй на u003Ca href="https://www.facebook.com/be.wikipedia" rel="nofollow"u003Eu003Cimg alt="Facebook icon.svg" src="//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/1/1b/Facebook_icon.svg/14px-Facebook_icon.svg.png" decoding="async" width="14" height="14" srcset="//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/1/1b/Facebook_icon.svg/21px-Facebook_icon.svg.png 1.5x, //upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/1/1b/Facebook_icon.svg/28px-Facebook_icon.svg.png 2x" data-file-width="256" data-file-height="256" /u003Eu003C/au003E u003Cbu003Eu003Ca rel="nofollow" class="external text" href="https://www.facebook.com/be.wikipedia"u003EFacebooku003C/au003Eu003C/bu003E, u003Ca href="http://twitter.com/#!/be_wikipedia" rel="nofollow"u003Eu003Cimg alt="Twitter.svg" src="//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/d/db/Twitter.svg/14px-Twitter.svg.png" decoding="async" width="14" height="14" srcset="//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/d/db/Twitter.svg/21px-Twitter.svg.png 1.5x, //upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/d/db/Twitter.svg/28px-Twitter.svg.png 2x" data-file-width="256" data-file-height="256" /u003Eu003C/au003E u003Cbu003Eu003Ca rel="nofollow" class="external text" href="http://twitter.com/#!/be_wikipedia"u003ETwitteru003C/au003Eu003C/bu003E, u003Ca href="https://www.instagram.com/be.wikipedia/" rel="nofollow"u003Eu003Cimg alt="Instagram.svg" src="//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/9/96/Instagram.svg/14px-Instagram.svg.png" decoding="async" width="14" height="14" srcset="//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/9/96/Instagram.svg/21px-Instagram.svg.png 1.5x, //upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/9/96/Instagram.svg/28px-Instagram.svg.png 2x" data-file-width="512" data-file-height="512" /u003Eu003C/au003E u003Cbu003Eu003Ca rel="nofollow" class="external text" href="https://www.instagram.com/be.wikipedia/"u003EInstagramu003C/au003Eu003C/bu003E і u003Ca href="http://vk.com/be.wikipedia" rel="nofollow"u003Eu003Cimg alt="V Kontakte Russian V.png" src="//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/4/47/V_Kontakte_Russian_V.png/14px-V_Kontakte_Russian_V.png" decoding="async" width="14" height="14" srcset="//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/4/47/V_Kontakte_Russian_V.png/21px-V_Kontakte_Russian_V.png 1.5x, //upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/4/47/V_Kontakte_Russian_V.png/28px-V_Kontakte_Russian_V.png 2x" data-file-width="415" data-file-height="415" /u003Eu003C/au003E u003Cbu003Eu003Ca rel="nofollow" class="external text" href="http://vk.com/be.wikipedia"u003EУ Кантакцеu003C/au003Eu003C/bu003Eu003C/spanu003E! u003Cbr /u003EТаксама ёсць старонка u003Ca rel="nofollow" class="external text" href="https://www.facebook.com/groups/1645396869043051/"u003EWikimedia Community User Group Belarusu003C/au003E на u003Ca href="/wiki/Wikimedia_Community_User_Group_Belarus" title="Wikimedia Community User Group Belarus"u003Eu003Cimg alt="Facebook icon.svg" src="//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/1/1b/Facebook_icon.svg/14px-Facebook_icon.svg.png" decoding="async" width="14" height="14" srcset="//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/1/1b/Facebook_icon.svg/21px-Facebook_icon.svg.png 1.5x, //upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/1/1b/Facebook_icon.svg/28px-Facebook_icon.svg.png 2x" data-file-width="256" data-file-height="256" /u003Eu003C/au003E u003Cbu003Eu003Ca rel="nofollow" class="external text" href="https://www.facebook.com/groups/1645396869043051/"u003EFacebooku003C/au003Eu003C/bu003Eu003C/centeru003Enu003C/divu003Eu003C/divu003Eu003C/divu003E";());
Вікіпедыя:Спіс правіл і рэкамендацый
Jump to navigation
Jump to search
Прынцыпы функцыянавання і прыняцця правіл і рэкамендацый апісаны на старонцы Вікіпедыя:Правілы.
Змест
1 Паводзіны
1.1 Праўкі
1.2 Стыль і змест паведамленняў
1.3 Вырашэнне канфліктаў
2 Змест
2.1 Тэкст
2.2 Сувязь артыкулаў
2.3 Афармленне артыкулаў, іх назвы
3 Выдаленне
4 Выкананне правіл
5 Юрыдычныя пытанні і аўтарскія правы
6 Рознае
Паводзіны
Праўкі
- Праўце смела
- Калі нешта хочаце зрабіць — зрабіце самайстойна, не трэба чакаць дазволу ад іншых ці пакуль зробіць нехта іншы.
- Дробная праўка
- Пэўныя праўкі мае сэнс пазначаць як дробныя.
- Вандалізм
- Вандалізм — гэта ўсякае дадаванне, сціранне або змяненне змесціва, зробленае наўмысна, каб парушыць аўтарытэт энцыклапедыі. Вандалізм выдаляецца і будзе выдаляцца з Вікіпедыі.
Стыль і змест паведамленняў
- Этыкет
- У Вікіпедыі, на аснове яе базавых прынцыпаў і па ходзе яе развіцця, утварыўся свайго роду этыкет, званы вікі-этыкетам, якога рэкамендуецца прытрымлівацца для лепшага паразумення з іншымі ўдзельнікамі.
- Старонкі размоў
- На старонках размоў варта рабіць тэматычныя секцыі, адказваць з водступамі і падпісвацца.
- Старонка ўдзельніка
- Старонка ўдзельніка ствараецца для зручнай камунікацыі з супольнасцю, не варта яе выкарыстоўваць у іншых мэтах.
Вырашэнне канфліктаў
- Этычныя паводзіны
- Грубіянства, недалікатнасць або дробязнасць хвалюе людзей і не дае Вікіпедыі добра працаваць. Спрабуйце адгаворваць іншых ад некультурных паводзін і старайцеся не абражаць людзей, нават ненаўмысна. Калі трэба, то існуе і магчымасць пасрэдніцтва.
- Недапушчальнасць абраз, пагроз і агрэсіі
- Ніколі не рабіце асабістых нападаў на іншых удзельнікаў. Такім дзеянням няма ніякага апраўдання.
- Вайна правак
- Калі Вашая праўка была несправядліва адкочана, паспрабуйце знайсці Кансэнсус з апанентам. Працяг вайны можа скончыцца абаронай старонкі або блакаваннем удзельнікаў.
- Правіла трох адкатаў
- Не адкатвайце адной старонкі цалкам або часткова больш за тры разы на працягу 24 гадзін. Бо адміністратар можа заблакаваць ваш уліковы запіс.
- Зыходзьце з сумленнасці ўдзельнікаў
- Закладайце, што большасць людзей, якія працуюць у праекце, спрабуюць дапамагчы, а не нашкодзіць.
- Не даводзьце да абсурду
- Не ілюструйце абсурднасць правіл абсурднымі ж праўкамі, якія прытрымліваюцца гэтых правіл, не выпрабоўвайце на трываласць.
Змест
Тэкст
- Правяраемасць
- Мы не можам спраўдзіць дакладнасць сцверджанняў, але мы можам спраўдзіць, ці сцверджанні былі апублікаваны аўтарытэтным выданнем. Таму артыкулы мусяць спасылацца на крыніцы, калі толькі можна. Усякі матэрыял без спасылак можа быць аспрэчаны і выдалены.
- Не ўласным даследаванням
- Артыкулы не могуць утрымліваць ніякіх непублікаваных тэорый, дадзеных, цверджанняў, канцэпцый, довадаў ці ідэй; таксама ніякіх новых інтэпрэтацый, аналізаў, сінтэзаў публікаваных дадзеных, цверджанняў, канцэпцый, довадаў ці ідэй, якія, паводле словаў су-заснавальніка Вікіпедыі Джыма Уэйлса, раўняліся б «новаму расказу або гістарычнай інтэрпрэтацыі».
- Нейтральны пункт гледжання
- Артыкулы, разам з бачнымі чытачу шаблонамі, катэгорыямі, парталамі, мусяць складацца з Нейтральнага пункту гледжання.
- Пераклад
- Смела стварайце артыкулы шляхам перакладу з іншых раздзелаў, але абавязкова старанна правярайце атрыманы такім чынам пераклад.
- Аўтабіяграфія
- Не варта пісаць або рэдагаваць артыкулы пра самога сябе, за выключэннем выпраўлення відавочных фактычных памылак.
Сувязь артыкулаў
- Перасылкі
- Пажадана ствараць перасылкі з альтэрнатыўных назваў, прытрымліваючыся пэўных дамоўленасцей.
- Катэгарызацыя
- Сістэма катэгорый павінна адпавядаць пэўным прынцыпам.
- Артыкулы-сіроты
- Праца па ўстаноўцы спасылак на артыкулы-сіроты (на якія няма спасылак з іншых артыкулаў) усяляк вітаецца.
Афармленне артыкулаў, іх назвы
- Найменне артыкулаў
- Звычайна, пры выбары назвы артыкула аддаць перавагу належыць таму, што лёгка пазнае бальшыня чытачоў, з разумным узроўнем няпэўнасці. Гэта спрашчае і стварэнне спасылак на артыкул.
- Апостраф
- Друкарскі апостраф «’» (код U+2019) у назвах артыкулаў абавязковы, у тэкстах артыкулаў — пажаданы.
- Зноскі
- Зноскі ў Вікіпедыі варта афармляць з дапамогай адмысловых інструментаў.
- Спасылкі на крыніцы
- Спасылкі на крыніцы рэкамендуецца афармляць згодна з пэўнымі стандартамі, вітаецца карыстанне адмысловымі шаблонамі.
Выдаленне
- Хуткае выдаленне
- Артыкулы, файлы, катэгорыі і іншыя старонкі могуць «хутка выдаляцца», калі выразна трапляюць у пэўныя групы змесціва, што, наогул, зводзіцца да старонак без змесціва, або разбуральных старонак. Усё патэнцыйна неадназначнае належыць, замест гэтага, праводзіць праз працэс Выдалення старонак.
- Значнасць
- Прадмет ці тэма меркавана з’яўляюцца значнымі, калі яны досыць падрабязна асвятляюцца ў незалежных аўтарытэтных крыніцах. Для асобных тэм могуць існаваць спецыяльныя крытрэыі значнасці (Вікіпедыя:Значнасць асоб).
Выкананне правіл
- Кансэнсус
- Усе працэсы, якія праходзяць у Вікіпедыі, адбываюцца згодна з дасягнутымі дамоўленасцямі паміж удзельнікамі.
- Правілы
- Старонкі правіл і рэкамендацый існуюць у Вікіпедыі для замацавання перадавых практык і фіксацыі кансэнсусу.
- Вырашэнне канфліктаў
- першы крок да развязання спрэчкі гэта размова з тымі, хто з вамі не згаджаецца. Калі з гэтага нічога не атрымліваецца, існуюць і больш фармалізаваныя формы дыскусіі.
- Догляд
- Для павышэння агульнай якасці праекту існуюць адмысловыя патрабаванні да старонак, адпаведнасць якім пацвярджаецца пэўнымі ўдзельнікамі.
- Правілы правядзення выбараў адміністратараў
- Для атрымання сцяга адміністратара трэба каб унёсак адпавядаў пэўным патрабаванням, было бачна разуменне ўдзельнікам правіл выкіпедыі.
Юрыдычныя пытанні і аўтарскія правы
- Аўтарскія правы
- Матэрыял, які парушае аўтарскія правы іншых, нельга дадаваць. Юрыдычныя аспекты аўтарскіх правоў і добрасумленнага карыстання («fair use») занадта складаныя.
- Крытэрыі добрасумленнага выкарыстання
- Файлы, абароненыя аўтарскім правам, можна выкарыстоўваць у Вікіпедыі толькі пры выкананні шэрагу ўмоў.
Рознае
- Пяць слупоў
- Квінтэсэнцыя пяці асноўных правіл Вікіпедыі.
- Ігнаруйце ўсе правілы
- Кожнае правіла, рэкамендацыя або эсэ могуць быць праігнараваны, калі замінаюць паляпшэнню Вікіпедыі.
- Чым не з’яўляецца Вікіпедыя
- Вікіпедыя гэта найперш сеціўная энцыклапедыя, а як сродак дасягання гэтай мэты, сеціўная супольнасць. Не спакушайцеся выкарыстаннем Вікіпедыі для іншых мэтаў, або трактаваннем яе як нечага, чым яна не з’яўляецца.
| ||||||||||||||||||||||||||
Катэгорыя:
- Вікіпедыя:Правілы і рэкамендацыі
(window.RLQ=window.RLQ||[]).push(function()mw.config.set("wgPageParseReport":"limitreport":"cputime":"0.076","walltime":"0.100","ppvisitednodes":"value":199,"limit":1000000,"ppgeneratednodes":"value":0,"limit":1500000,"postexpandincludesize":"value":29276,"limit":2097152,"templateargumentsize":"value":13,"limit":2097152,"expansiondepth":"value":5,"limit":40,"expensivefunctioncount":"value":0,"limit":500,"unstrip-depth":"value":0,"limit":20,"unstrip-size":"value":0,"limit":5000000,"entityaccesscount":"value":0,"limit":400,"timingprofile":["100.00% 37.505 1 -total"," 89.31% 33.496 1 Шаблон:Правілы_Вікіпедыі"," 78.87% 29.581 1 Шаблон:Навігацыйная_табліца"," 9.89% 3.708 1 Шаблон:Shortcut"],"scribunto":"limitreport-timeusage":"value":"0.009","limit":"10.000","limitreport-memusage":"value":779716,"limit":52428800,"cachereport":"origin":"mw1267","timestamp":"20190225171646","ttl":2592000,"transientcontent":false);mw.config.set("wgBackendResponseTime":98,"wgHostname":"mw1254"););